Από τα ντοκιμαντέρ που είδα στο 28o Διεθνές Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης αυτές τις μέρες – και από τα πρώτα που ξεχώρισα – αυτό: το Nova ’78.
Ακριβώς πάνω στην ώρα – τώρα! – και στην καμπύλη (προς τα πάνω) της συντηρητικοποίησης της κοινωνίας – χαιρετίσματα από το 1978. Εμείς καλά, εσείς πώς είστε;
Ήταν λοιπόν το ‘78 ένα τριήμερο στη Νέα Υόρκη, το The Nova Convention, με κεντρικό πρόσωπο και οικοδεσπότη τον grand, groovy and beloved Mr. William Burroughs.
William S. Burroughs και άλλοι εκλεκτοί που τίμησαν την συνάντηση.
Όπως Patti Smith και Frank Zappa, John Cage, Philip Glass, Laurie Anderson, αλλά και Allen Ginsberg και Timothy Leary και Peter Orlovsky και εκείνη η παρέα…στη σκηνή. Απαγγελίες, τραγούδια, δυο λόγια, τρεις σκέψεις, περφόρμανς, free spirits in action – και αυτό είναι το punk! μια μεγάλη χορταστική, χαοτική φέτα του, όχι δα και πολύ μακριά από το σποτ – το CBGB.
Η Patti Smith αναλαμβάνει να ενημερώσει το κοινό ότι ο Keith Richards που ήταν στο πρόγραμμα να εμφανιστεί, δυστυχώς δεν θα μπορέσει. ‘Ομως έχουμε εδώ τον Frank Zappa ! Ωστόσο αν κάποιος είχε έρθει για τον Keith συγκεκριμένα, πολύ ευχαρίστως να του δώσουμε πίσω τα χρήματα, τώρα αμέσως θα το φροντίσω εγώ, λέει η Patti και βάζει το χέρι στην τσέπη της και βγάζει μερικά δολάρια. Φτάνουν για δύο εισιτήρια…αν είναι κάποιος που θέλει τα χρήματα…Κανείς. Τόσο το καλύτερο, η Patti βάζει τα δολάρια πίσω στην τσέπη, πιάνει την κιθάρα και συνεχίζει το τραγούδι.
Νέα Υόρκη δεύτερο μισό των 70ς , το αληθινό, σπαρταριστό punk rock.
Αυτό που είχε πάρει φόρα από την αντικουλτούρα των 60ς, και έφερνε μαζί του τις ιστορίες του παππού Μπάροουζ και μυρωδιά βενζίνης. Σε αυτό και όχι τόσο στο άλλο, που ράφτηκε στο 430 της King’s Road, του Λονδίνου της Viviane Westwood και του Malcolm McLaren (εντάξει – ήταν και αυτό), αφού πρώτα κι εκεί εκτίμησαν τα κοψίματα περισσότερο από τις ραφές.
Φαντάσου να ήσουν εκεί. Όπου ο Frank Zappa διαβάζει απόσπασμα από το Naked Lunch και απορεί πώς κατάφερε τότε να κυκλοφορήσει. Ή εκεί που ο William Burroughs ανεβαίνει στη σκηνή για να πει δυο λόγια – It’s necessary to travel, it’s not necessary and is becoming increasingly difficult, to live.
Από την άλλη, art is all about space. Kαι βρισκόμαστε στο Διάστημα κάθε νύχτα, όταν ονειρευόμαστε, λέει.
Time is a resource and time is running out.
Κάθε μέρα ή σχεδόν κάθε μέρα ή όποτε, ο παππούς βγαίνει από το σπίτι και περπατάει έξω. Βλέπουμε τον Μπάροουζ στους δρόμους της Νέας Υόρκης σταματάει λίγο, παρατηρεί γύρω, δίνει χώρο στις σκέψεις του, συνεχίζει.
Λέει: όλα, τα πάντα εκεί έξω σου μιλάνε, σου λένε κάτι. Επιστρέφει στο σπίτι και γράφει. Αυτά που τού είπε ο δρόμος. Μετά, αργότερα, πιο ύστερα, θα κόψει αυτά που έγραψε και θα τα ράψει διαφορετικά – Cut Up – Θα γίνουν κάτι άλλο, φανταστικό. Αλλά πάντα, αν σκάψεις λίγο πιο πολύ θα βρεις τον δρόμο.
Τι ήταν τελικά το Nova Convention? Και ο Burroughs που στέκεται εκεί στη μέση και διαβάζει, δεν θα πει ακριβώς τι. Νοιώθεις όμως ότι είναι η δυναμική της στιγμής που είναι έτοιμη να εκραγεί και να σκορπίσει σπίθες μέσα στο χρόνο. Συμπυκνωμένη ροκενρόλ ενέργεια. Και ανεκτίμητο υλικό, από την underground Νέα Υόρκη των 70ς που είδαμε για πρώτη φορά μέσα από το ντοκιμαντέρ των Aaron Brookner και Rodrigo Areias. Σκέψου να είμασταν εκεί.
